พื้นห้องผลิตต้องคุมไฟฟ้าสถิต เลือกพื้น Epoxy Sikafloor 262 ช่วยระบายประจุได้อย่างไร?
ห้องผลิตที่มีแผงวงจร เครื่องจักร CNC ระบบควบคุมอัตโนมัติ เซนเซอร์ หรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์จำนวนมาก ไม่ควรมองพื้นเป็นเพียงพื้นที่สำหรับรับน้ำหนักเครื่องจักร เพราะการเดินของพนักงาน การเคลื่อนรถเข็น หรือการเสียดสีกันของวัสดุสามารถสร้าง ไฟฟ้าสถิต หรือ Electrostatic Charge ขึ้นมาได้
เมื่อประจุสะสมและเกิดการถ่ายเทแบบฉับพลัน หรือ Electrostatic Discharge (ESD) อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์บางประเภทอาจได้รับผลกระทบ แม้ระดับประจุนั้นอาจต่ำจนพนักงานไม่รู้สึกถึงการช็อตด้วยซ้ำ
สำหรับพื้นที่ที่ต้องการพื้นแบบนำไฟฟ้า Sikafloor®-262 AS N เป็น Epoxy Resin แบบ 2 ส่วนประกอบ ชนิด Self-Smoothing และ Electrostatic Conductive จาก Sika โดย Sika Thailand ระบุว่าเหมาะกับอุตสาหกรรม Electronics, Automotive, Pharmaceutical, พื้นที่จัดเก็บสินค้า รวมถึงบริเวณที่มีอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ไวต่อประจุ เช่น เครื่อง CNC, Computer Room และ Battery Charging Room
แต่ต้องเข้าใจตั้งแต่ต้นว่า Sikafloor 262 AS N ไม่ใช่แค่ “สี Epoxy ระบายไฟฟ้า” ที่เปิดถังแล้วทาลงบนคอนกรีตก็เสร็จ ระบบต้องประกอบด้วย Primer + Earthing Connection + Conductive Coat + Conductive Wearing Course จึงจะสร้างเส้นทางถ่ายเทประจุเข้าสู่ Grounding ได้อย่างเป็นระบบ
ทำไมห้องผลิตถึงต้องควบคุมไฟฟ้าสถิต?
ไฟฟ้าสถิตเกิดขึ้นได้ง่ายกว่าที่หลายคนคิด ตัวอย่างกิจกรรมในโรงงานที่สามารถทำให้เกิดประจุได้ เช่น
- พนักงานเดินบนพื้น
- รองเท้าสัมผัสและแยกออกจากพื้น
- รถเข็นเคลื่อนผ่านพื้นที่ผลิต
- ล้อพลาสติกเสียดสีกับพื้น
- วัสดุบรรจุภัณฑ์เสียดสีกัน
- สายพานลำเลียงทำงาน
- การหยิบจับชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์
- การเคลื่อนย้ายกล่องหรือแผ่นพลาสติก
ประจุที่สะสมอยู่บนคนหรืออุปกรณ์อาจถ่ายไปยังชิ้นส่วนที่มีศักย์ไฟฟ้าต่างกันอย่างรวดเร็ว ซึ่งเป็นสิ่งที่พื้นที่ผลิต Electronic Component ต้องควบคุม
ดังนั้นการออกแบบพื้นจึงควรเริ่มจากคำถามว่า พื้นที่ต้องการ Conductive Floor หรือ ESD Control ระดับใด ไม่ใช่เพียงถามว่าต้องการ Epoxy สีอะไร


Sikafloor 262 AS N คืออะไร?
ชื่อเต็มคือ Sikafloor®-262 AS N
Sika Thailand ระบุว่าเป็น
2-Part Smooth Electrostatic Conductive Epoxy Floor Covering
หรือพื้น Epoxy 2 ส่วนประกอบแบบเรียบที่สามารถนำไฟฟ้าสถิตได้
ผลิตภัณฑ์มีลักษณะ Self-Smoothing ช่วยให้ได้ผิวเรียบต่อเนื่อง และมีคุณสมบัติหลัก ได้แก่
- Electrostatic Conductive
- ทนแรงทางกลได้ดี
- ทนสารเคมีหลายประเภทตามเงื่อนไข
- ทำความสะอาดและดูแลรักษาง่าย
- Liquid Proof
- ผิว Semi-Gloss
- สามารถออกแบบผิว Slip Resistant ได้ในระบบที่เหมาะสม
จึงเหมาะกับพื้นที่ผลิตที่ต้องการทั้งคุณสมบัติทางไฟฟ้าและพื้นอุตสาหกรรมที่สามารถดูแลรักษาได้ง่าย
ถ้าทา Sikafloor 262 AS N ลงบนคอนกรีตโดยตรงได้ไหม?
หากต้องการคุณสมบัติ Conductive ตามระบบที่ออกแบบไว้ ไม่ควรทำ
Sikafloor 262 AS N ทำหน้าที่เป็น Conductive Wearing Course แต่ด้านล่างยังต้องมีองค์ประกอบอย่าง
Primer → Earthing Kit → Sikafloor 220 W Conductive
โดย Sika ระบุว่า Sikafloor 220 W Conductive ต้องใช้เป็น Conductive Primer ใต้ Sikafloor Conductive Wearing Course อย่าง Sikafloor 262 AS N
ดังนั้นการทำเพียง
Concrete → Sikafloor 262 AS N
กับ
Concrete → Primer → Grounding → Conductive Coat → Sikafloor 262 AS N
ไม่ใช่ระบบเดียวกัน
ถ้าห้องผลิตต้องการควบคุม ESD จริง ควรออกแบบครบตั้งแต่ชั้นพื้นไปจนถึง Earthing
ค่าความต้านทานลงกราวด์ของ Sikafloor 262 AS N เป็นเท่าไร?
ข้อมูลปัจจุบันของ Sika Thailand ระบุ Electrostatic Behaviour ของผลิตภัณฑ์ว่า
Resistance to Ground: Rg < 10⁹ Ω
และ Typical Average Resistance to Ground อยู่ที่ประมาณ
Rg ≤ 10⁶ Ω
แต่ค่าที่วัดจริงสามารถเปลี่ยนแปลงได้ตาม
- อุณหภูมิ
- ความชื้น
- สภาพผิว
- เครื่องมือที่ใช้วัด
- ตำแหน่ง Grounding
- ความต่อเนื่องของ Conductive Layer
- ขั้นตอนติดตั้ง
Sika เองระบุว่าผลการวัดสามารถเปลี่ยนตาม Ambient Condition และ Measurement Equipment ได้ ดังนั้นหลังติดตั้งต้องมีการ วัดค่า Resistance จริงหน้างาน ไม่ควรยืนยันประสิทธิภาพจาก Product Data Sheet เพียงอย่างเดียว
Conductive Floor กับ ESD Floor เหมือนกันหรือไม่?
ใกล้เคียงกันในเรื่องการควบคุมประจุ แต่ไม่ควรใช้คำแทนกันทุกกรณี
Sikafloor 262 AS N ถูกจัดเป็น Electrostatic Conductive Flooring และเป็น Main Wearing Course ของ Sikafloor MultiDur ES-24 ECF System
ในระบบที่ต้องการ ESD Performance เพิ่มเติม Sika ยังมี Configuration ที่ใช้ Sikafloor 262 AS N ร่วมกับ ESD Top Coat หรือระบบ ESD อื่น ซึ่งมีเกณฑ์อย่าง Body Voltage Generation และ Person/Floor/Shoe System Resistance เพิ่มเข้ามา
ดังนั้นโรงงานควรกำหนด Specification ก่อนว่า
- ต้องการ Conductive Floor
- ต้องการ ESD Floor
- ต้องผ่านมาตรฐานอะไร
- ต้องการค่า Resistance เท่าไร
แล้วจึงเลือกระบบให้ตรงกับ Requirement
มีพื้น Sikafloor 262 แล้วไม่ต้องใส่รองเท้า ESD ได้ไหม?
ไม่ควรมองแบบนั้น
ถ้าห้องผลิตต้องควบคุม ESD เต็มระบบ ต้องมองเส้นทางการถ่ายประจุตั้งแต่
ร่างกายพนักงาน → รองเท้า → พื้น → Conductive Layer → Earthing → Ground
หากพนักงานใช้รองเท้าที่เป็นฉนวนสูง แม้พื้นจะ Conductive ก็อาจไม่เกิดระบบ Person-Floor-Ground แบบที่ต้องการ
พื้นที่ Electronic Production จึงมักต้องควบคุมหลายองค์ประกอบร่วมกัน เช่น
- ESD Footwear
- ESD Workwear
- Wrist Strap ในตำแหน่งที่กำหนด
- ESD Workstation
- Conductive Cart
- Grounding
- Conductive Flooring
- การตรวจสอบค่าตามรอบ
พื้นเป็นหนึ่งในองค์ประกอบสำคัญ แต่ไม่ใช่ทั้งหมดของ ESD Control Program
พื้น Sikafloor 262 AS N หนาประมาณเท่าไร?
Sika Thailand ระบุระบบ Self-Smoothing สำหรับ Sikafloor 262 AS N ที่ความหนาประมาณ 1.5 มม. โดยใช้ตัว Sikafloor 262 AS N ร่วมกับ Sikafloor Filler 1 หรือ Quartz Sand ตาม Configuration ที่กำหนด
อัตราการใช้สูงสุดของ Conductive Wearing Course ในระบบที่ระบุอยู่ที่ประมาณ
2.5 กก./ตร.ม. รวม Binder และ Filler
โดยสัดส่วน Filler เปลี่ยนได้ตามอุณหภูมิ
ตัวเลขนี้เป็นค่าทางทฤษฎี พื้นจริงอาจใช้วัสดุเพิ่มจาก
- ความพรุน
- Surface Profile
- ระดับพื้นที่ไม่เท่ากัน
- การสูญเสียวัสดุ
จึงควรสำรวจ Concrete ก่อนคำนวณ Material Quantity
พื้นคอนกรีตก่อนทำ Epoxy ต้องแข็งแรงแค่ไหน?
Sikafloor 262 AS N มี Tensile Adhesion Strength มากกว่า 1.5 N/mm² โดย Failure เกิดใน Concrete ตามการทดสอบ ISO 4624 ที่ Sika ระบุ
แต่ก่อนทำระบบต้องเตรียม Concrete Substrate ให้
- แข็งแรง
- ไม่มีปูนร่วน
- ไม่มี Laitance
- ไม่มีฝุ่น
- ไม่มีน้ำมันหรือจารบี
- ไม่มี Coating เดิมที่หลุด
- ไม่มีสิ่งปนเปื้อน
ถ้าพื้น Concrete เดิมเสื่อม ต่อให้ใช้ Epoxy คุณภาพสูง ชั้น Epoxy ก็อาจหลุดพร้อมผิว Concrete ที่อยู่ด้านล่าง
ดังนั้นก่อนเริ่มงานควรทำ Mechanical Preparation เช่น Grinding หรือ Shot Blasting ตามสภาพหน้างานและ Method Statement
ความชื้นพื้นมีผลกับ Sikafloor 262 หรือไม่?
มีผลมาก
Sika Thailand ระบุ Substrate Moisture Content สำหรับ Sikafloor 262 AS N ที่
ต่ำกว่า 4% โดยน้ำหนัก
และกำหนดให้ไม่มี Rising Moisture ตามการทดสอบที่ระบุ
ถ้าพื้น Concrete มีความชื้นจากด้านล่างสูง อาจเกิดปัญหา
- Epoxy พอง
- Blister
- Delamination
- การยึดเกาะลดลง
- ผิวเสีย
จึงไม่ควรใช้วิธีจับพื้นแล้วรู้สึกแห้งเป็นเกณฑ์ตัดสินเพียงอย่างเดียว ควรวัด Moisture ก่อนทำจริง
ห้องผลิตเปิดแอร์ ต้องระวัง Dew Point ไหม?
ต้องระวัง
Sika ระบุ Ambient และ Substrate Temperature สำหรับการติดตั้งประมาณ +10°C ถึง +30°C และ Relative Humidity ไม่เกิน 80%
นอกจากนี้ Substrate และ Epoxy ที่ยังไม่ Cure ต้องมีอุณหภูมิสูงกว่า Dew Point อย่างน้อย 3°C เพื่อช่วยลดความเสี่ยงจาก Condensation และ Blooming บนผิว
ในห้องผลิตปรับอากาศ ปัญหาอาจเกิดได้เมื่อ Concrete เย็นและมีอากาศชื้นเข้ามา ทำให้เกิด Condensation บนพื้นโดยช่างอาจมองไม่เห็นชัด
ก่อนเคลือบ Epoxy จึงควรวัดทั้ง
- Ambient Temperature
- Surface Temperature
- Relative Humidity
- Dew Point
ไม่ควรดูเพียงอุณหภูมิห้อง
Sikafloor 262 AS N ผสมอย่างไร?
ตัวผลิตภัณฑ์เป็น Epoxy 2 ส่วนประกอบ
Sika Thailand กำหนดอัตราส่วน
Part A : Part B = 84 : 16 โดยน้ำหนัก
ขั้นตอนหลักคือ
- คน Part A ให้สม่ำเสมอก่อน
- เติม Part B ลงใน Part A
- ผสมต่อเนื่องประมาณ 2 นาที
- เติม Filler ตามระบบ
- ผสมต่อให้สม่ำเสมอ
- ใช้วัสดุภายใน Pot Life
การควบคุมอัตราส่วนมีความสำคัญ เพราะการเพิ่มหรือลด Hardener เองไม่ได้ช่วยให้ Epoxy แข็งเร็วหรือช้าตามต้องการ แต่อาจทำให้คุณสมบัติของระบบผิดไปจากที่ออกแบบ
หลังทำแล้วเปิดห้องผลิตได้เมื่อไร?
ข้อมูล Sika Thailand ระบุเวลาประมาณที่ +30°C ดังนี้
- เดินได้ประมาณ 16 ชั่วโมง
- Light Traffic ประมาณ 2 วัน
- Full Cure ประมาณ 5 วัน
ที่ +20°C อยู่ที่ประมาณ
- เดินได้ 24 ชั่วโมง
- Light Traffic 3 วัน
- Full Cure 7 วัน
เวลานี้เป็นค่าประมาณและสามารถเปลี่ยนตามสภาพแวดล้อมจริง
หากห้องผลิตมีเครื่องจักรหนัก รถเข็น หรือ Forklift ควรวางแผน Shutdown ให้เหมาะกับ Full Cure และ Loading Requirement ไม่ใช่แค่รอจนพื้นเดินได้แล้วนำเครื่องหนักกลับเข้าใช้งานทันที
Sikafloor 262 AS N เหมาะกับห้องผลิตแบบไหน?
จากข้อมูล Sika เหมาะกับพื้นที่ เช่น
- Electronic Manufacturing
- Automotive
- Pharmaceutical Manufacturing
- Storage Facility
- Warehouse
- CNC Machinery Area
- Computer Room
- Aircraft Maintenance Area
- Battery Charging Room
- พื้นที่ที่ต้องควบคุม Electrostatic Discharge
โดยเฉพาะพื้นที่ที่มีอุปกรณ์ Electronic Sensitive จำนวนมาก การทำ Conductive Floor สามารถช่วยสร้าง Controlled Path สำหรับถ่ายประจุออกจากพื้นที่ได้
ทนเครื่องจักรและการใช้งานในห้องผลิตได้ไหม?
Sika ระบุ Sikafloor 262 AS N ว่ามี Good Mechanical Resistance และใช้กับ Concrete หรือ Cement Screed ที่มีการใช้งานตั้งแต่ Normal ถึง Medium Heavy Wear ได้ตามระบบ
ข้อมูลทางเทคนิคยังระบุ Compressive Strength ของ Resin ที่ผสม Filler ตามเงื่อนไขทดสอบประมาณ 80 N/mm² และ Flexural Strength ประมาณ 40 N/mm² ที่ 28 วัน
แต่ไม่ได้หมายความว่าจะเหมาะกับเครื่องจักรทุกชนิดโดยไม่ต้องตรวจ Load
หากมี
- เครื่องจักรหนักมาก
- Forklift Traffic หนัก
- Steel Wheel
- Vibration สูง
- Point Load สูง
- Impact บ่อย
ควรออกแบบ Floor System ตาม Load และ Condition จริงของโรงงาน
Sikafloor 262 ทนสารเคมีในห้องผลิตหรือไม่?
ผลิตภัณฑ์ถูกระบุว่าทนสารเคมีหลายชนิด แต่ Sika แนะนำให้ติดต่อ Technical Service สำหรับ Chemical Resistance ที่ต้องการโดยเฉพาะ
ถ้าห้องผลิตมีสารอย่าง
- Acid
- Alkali
- Solvent
- Cleaning Agent
- Oil
- Electrolyte
- Process Chemical
ควรระบุชนิดสาร ความเข้มข้น อุณหภูมิ และระยะเวลาสัมผัสก่อนเลือกพื้น
ไม่ควรใช้คำว่า “พื้น Epoxy ทนสารเคมี” แล้วสรุปว่าทนสารทุกประเภท
ขั้นตอนทำระบบพื้น Conductive สำหรับห้องผลิต
แนวทางสามารถเรียงได้ประมาณนี้
- กำหนด ESD / Conductive Requirement ของพื้นที่
- กำหนดค่าความต้านทานที่ต้องการ
- ตรวจสภาพ Concrete
- ตรวจ Moisture และ Rising Moisture
- ตรวจ Dew Point
- Grinding หรือ Shot Blast พื้น
- ซ่อม Crack และ Defect
- ลง Sikafloor Primer
- ปรับระดับถ้าจำเป็น
- ติดตั้ง Sikafloor Earthing Kit
- เชื่อมต่อระบบ Grounding
- ทำ Sikafloor 220 W Conductive
- ตรวจความต่อเนื่องของ Conductive Layer
- ผสม Sikafloor 262 AS N ตามอัตรา 84:16
- เติม Filler ตาม System Data Sheet
- ปาด Self-Smoothing Wearing Course
- ใช้ Spike Roller ตามขั้นตอน
- ป้องกันฝุ่น น้ำ และการเดินระหว่าง Cure
- รอเปิดใช้งานตาม Cure Time
- วัด Resistance to Ground หลายตำแหน่ง
- บันทึกผลทดสอบเป็น Quality Control ก่อนเปิด Production
ทำไมต้องทดสอบค่าหลังติดตั้ง?
เพราะมองด้วยตาไม่สามารถบอกได้ว่าพื้น Conductive ทำงานถูกต้องหรือไม่
พื้นอาจ
- เรียบ
- เงา
- ไม่มีฟอง
- สีสวย
แต่หาก Conductive Coat ขาดช่วงหรือ Earthing Connection ไม่สมบูรณ์ ค่าทางไฟฟ้าอาจไม่เป็นไปตาม Requirement
ดังนั้นหลังระบบ Cure ควรวัดค่า Resistance ตามมาตรฐานและ Project Specification ในหลายตำแหน่งของพื้นที่ผลิต
Sika ระบุค่า Resistance to Ground สำหรับ Sikafloor 262 AS N ไว้ที่ต่ำกว่า 10⁹ Ω และค่าเฉลี่ยทั่วไปไม่เกินประมาณ 10⁶ Ω แต่ผลจริงขึ้นกับสภาพแวดล้อมและเครื่องมือวัด จึงจำเป็นต้องตรวจที่พื้นที่จริง
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยในพื้นห้องผลิตควบคุมไฟฟ้าสถิต
- ซื้อ Sikafloor 262 AS N มาทาอย่างเดียว
- ไม่มี Earthing Kit
- ไม่ทำ Conductive Coat
- Grounding อาคารไม่ได้ตรวจ
- พื้น Concrete ชื้นเกินไป
- มี Rising Moisture
- พื้นมี Oil จากเครื่องจักรเก่า
- ไม่ Grinding หรือ Shot Blast
- ผสม Part A ผิดสัดส่วน
- ผสมมากเกินจนทำไม่ทัน Pot Life
- ความหนาของ Wearing Course ไม่สม่ำเสมอ
- Conductive Layer ขาดช่วง
- ไม่วัด Resistance หลังติดตั้ง
- ใช้รองเท้าทั่วไปทั้งที่ระบบกำหนด ESD Footwear
- นำเครื่องจักรหนักกลับเข้าพื้นที่ก่อน Full Cure
- เข้าใจว่า Conductive Floor เพียงอย่างเดียวคือระบบ ESD ทั้งหมด
สรุป: ห้องผลิตที่ต้องคุมไฟฟ้าสถิต Sikafloor 262 AS N ช่วยสร้างทางถ่ายเทประจุได้เมื่อทำเป็นระบบครบ
หากพื้นที่ผลิตมี เครื่องจักรอิเล็กทรอนิกส์ ชิ้นส่วนไวต่อไฟฟ้าสถิต เครื่อง CNC หรือระบบควบคุมจำนวนมาก Sikafloor 262 AS N เป็น Epoxy Conductive แบบ Self-Smoothing ที่ Sika Thailand ระบุสำหรับงานประเภท Electronics, Automotive, Pharmaceutical และพื้นที่ที่มี Sensitive Electronic Equipment โดยตรง
ผลิตภัณฑ์มี Resistance to Ground ตามข้อมูล Sika ที่ Rg < 10⁹ Ω และ Typical Average ประมาณ Rg ≤ 10⁶ Ω แต่การระบายประจุไม่ได้เกิดจาก Sikafloor 262 AS N ชั้นเดียว ระบบที่ Sika กำหนดประกอบด้วย Sikafloor Primer → Sikafloor Earthing Kit → Sikafloor 220 W Conductive → Sikafloor 262 AS N โดยระบบ Self-Smoothing มีความหนาประมาณ 1.5 มม. ตาม Configuration ที่ระบุ
ก่อนติดตั้งต้องตรวจพื้น Concrete ให้แข็งแรงและมีความชื้นต่ำกว่า 4% โดยน้ำหนัก ไม่มี Rising Moisture พร้อมตรวจ Dew Point โดยอุณหภูมิพื้นต้องสูงกว่า Dew Point อย่างน้อย 3°C ในช่วงติดตั้ง
ตัว Sikafloor 262 AS N เป็น Epoxy 2 ส่วนประกอบ อัตรา Part A : Part B = 84 : 16 โดยน้ำหนัก และที่อุณหภูมิประมาณ 30°C มี Pot Life เพียงราว 15 นาที จึงต้องใช้ทีมติดตั้งที่เตรียมงานและแบ่ง Batch อย่างเหมาะสม
หลังทำเสร็จต้องตรวจค่า Resistance to Ground จริงในพื้นที่ และหากเป็นห้องผลิตที่มี Requirement ด้าน ESD ต้องดูระบบร่วมกับ รองเท้า ESD, Workstation, รถเข็น, Grounding และขั้นตอนควบคุมประจุของโรงงาน ด้วย
ดังนั้นถ้าต้องการพื้นห้องผลิตที่ ช่วยถ่ายเทประจุไฟฟ้าสถิตและรองรับงานอุตสาหกรรม จุดสำคัญไม่ใช่เพียงเลือก Sikafloor 262 AS N แต่ต้องติดตั้งเป็น Conductive Flooring System ครบตั้งแต่พื้นคอนกรีตจนถึง Grounding และทดสอบค่าหลังงานเสร็จ จึงจะได้ระบบที่ตรงกับวัตถุประสงค์ของพื้นที่ผลิตจริง
หากคุณกำลังมองหา เคมีภัณฑ์งานก่อสร้างและโซลูชันงานกันซึม/ซ่อมแซมโครงสร้างคุณภาพ ติดต่อสอบถาม ขอคำปรึกษา และสั่งซื้อได้ที่ Line @passawarn หรือโทร 02-552-6468 / อีเมล sales@passawarn.com เลือกชมสินค้าและบริการได้ที่ เว็บไซต์ psw-chemical.com เปลี่ยนงานก่อสร้างของคุณให้ “แข็งแรง ปลอดภัย และได้มาตรฐาน” ด้วยบริการจาก บริษัท ภัศวาลย์ จำกัด (PSW Chemical) วันนี้!
อ่านบทความเพิ่มเติมเกี่ยวกับระบบ กันซึม ที่นี่!





